Ga verder naar de inhoud

KC16/23-0115

Non fondée Fondée KC - Leuven Centraal Commission des plaintes Autre décision directeur Disciplinaire
TUCHT - BIJSTAND ADVOCAAT - PUNTENSYSTEEM - MOTIVERING

De klacht betreft de tuchtbeslissing en de beslissing tot het toekennen van vijf punten van de directie van de gevangenis.

Wat betreft de tuchtbeslissing:
Klager meent dat de tuchtbeslissing onwettig is door een schending van zijn recht op een eerlijk proces aangezien er tijdens de tuchtrechtelijke hoorzitting geen tolk aanwezig was. De Basiswet bepaalt dat de directeur tijdens de tuchtrechtelijke hoorzitting de gedetineerde, in een taal die hij kan verstaan, desgevallend met de hulp van derden, in kennis stelt van de hem ten laste gelegde feiten. De gedetineerde brengt zijn verweermiddelen mondeling en, zo hij dit wenst schriftelijk, ter kennis van de directeur. Tenslotte heeft de gedetineerde ook het recht om zich tijdens de tuchtprocedure te laten bijstaan door een advocaat.

Uit het verslag van de tuchtrechtelijke hoorzitting en bovenstaande regelgeving leidt de klachtencommissie af dat de advocaat van klager van oordeel was dat een tolk aanwezig moest zijn tijdens de tuchtrechtelijke hoorzitting. Bijgevolg diende de advocaat van klager zelf een tolk te raadplegen. De advocaat van klager kreeg daartoe ook de mogelijkheid aangezien de tuchtrechtelijke hoorzitting met één dag werd uitgesteld. De advocaat van klager heeft echter onterecht de verantwoordelijkheid voor het regelen van een tolk bij de gevangenisadministratie gelegd. Bij aanvang van de zitting, stelde de advocaat vast dat er desondanks zijn vraag aan de adjudant,
geen tolk aanwezig was. Hij wenste de zitting echter toch te laten doorgaan om geen tijd te verliezen. Op 03.08.2023 stond immers een jaarlijks bezoek van de buitenlandse familie van klager ingepland dat nu in het water dreigde te vallen door een eventuele ATV-sanctie. Voor de advocaat van klager kon de zitting doorgaan met behulp van google translate.

De klachtencommissie stelt op basis van het verslag van de tuchtrechtelijke hoorzitting vast dat klager via google translate zijn verweermiddelen conform de Basiswet mondeling kon brengen. Bovendien meent de klachtencommissie dat de grootste bezorgdheid van klager, namelijk het eenmalig geplande bezoek van zijn familie uit het buitenland, zeer duidelijk werd overgebracht door zijn raadsman en dat de directie deze bezorgdheid ook heeft begrepen en zelfs een mogelijke oplossing heeft aangeboden. De klachtencommissie besluit dat klager desondanks de afwezigheid van een tolk, zich voldoende kon verdedigen met behulp van zijn raadsman en google translate. Zijn recht van verdediging werd bijgevolg niet geschonden. Om deze reden is de klacht kennelijk ongegrond. De tuchtbeslissing blijft overeind staan.


Wat betreft de toekenning van vijf punten:
Naar aanleiding van de tuchtbeslissing, kreeg klager vijf punten toegekend conform de brochure basisregime. De  directie  blijft van oordeel dat het toekennen van punten het automatische gevolg is van het plegen van een bepaalde tuchtinbreuk – en dit op basis van de brochure basisregime– en dus geen voorafgaande individuele beoordeling van de gevangenisdirecteur veronderstelt. De toekenning van punten is volgens haar niet meer dan de loutere toepassing van de brochure basisregime die geldt voor iedere gedetineerde. De klachtencommissie en recent ook de Beroepscommissie zijn echter een andere mening toegedaan. De toewijzing van een verblijfsruimte aan een gedetineerde is de bevoegdheid van de directie. De beslissing om een gedetineerde van het ene naar het andere regime over te plaatsen,
is inherent een geïndividualiseerde beslissing die een welbepaalde gedetineerde  (be)treft. Ook al giet de directie  haar beslissingsbevoegdheid omtrent cel- en regimemutaties in algemene richtlijnen die automatisch uitwerking  zouden  vinden, in casu het puntensysteem, betekent dit niet  dat  de directie  hierdoor  het  toezicht  van de klachtencommissie ontloopt.

De klachtencommissie besluit dat de toekenning van vijf punten een individuele beslissing van de directeur was.  De klacht is tijdig ingediend voor de bevoegde klachtencommissie. De klacht is ontvankelijk, zodat de klachtencommissie overgaat tot het onderzoek ten gronde.

De klachtencommissie meent dat niet voldoende aandacht werd besteed aan de motivering van de beslissing. Iedere gedetineerde krijgt hetzelfde puntenbriefje waar enkel het aantal punten naderhand wordt ingevuld. Deze mededeling is zeer algemeen en vaag en bevat geenszins de redenen waarom men een bepaald aantal punten toekent of waarom men een gedetineerde overplaatst naar een gesloten regime. Enkel benoemen welke inbreuk aanleiding gegeven heeft, volstaat niet.
De Beroepscommissie is van oordeel dat de directie de beslissing om punten toe te kennen, zonder hieraan een directe regimemutatie te koppelen, ook kan beschouwen als een ordemaatregel die de directie moet motiveren. De toekenning van punten heeft namelijk eveneens een onmiddellijk gevolg, namelijk een ontradingseffect, wat de orde en veiligheid beïnvloedt en ten goede komt. De punten gelden dan als een waarschuwing, die een gedetineerde kan ontraden
opnieuw gedrag te stellen dat niet aanvaardbaar is binnen een opendeurregime. De klachtencommissie besluit dat de motivering van de beslissing niet afdoende was, in die zin dat ze de gedetineerde niet in staat stelde om de beslissing en de motieven die tot de beslissing geleid hebben te begrijpen. De beslissing voldoet bijgevolg niet aan de vereiste zoals gesteld in artikel 8 van de basiswet. Om deze redenen is de klacht kennelijk gegrond. De beslissing tot toekenning van vijf punten wordt vernietigd. Ten gevolge van de vernietiging van de beslissing, worden de gevolgen van de beslissing door de directeur ongedaan gemaakt.